Zonguldak, yedi fındık ilinin en düşük üretimlisi (TÜİK 2024, yaklaşık 40 bin ton) ama ilin asıl karakteri zaten üretimden çok tüketimde: kömür havzası ve Erdemir'in gölgesinde kalan bu ilde kış geldi mi sekiz ilçenin sobaları fındık kabuğuyla besleniyor. Karadeniz Ereğli tek başına ilçe bazında güçlü bir üretim merkezi (yaklaşık 16,8 bin ton) olsa da, Zonguldak'ta kabuk büyük ölçüde küçük parti ve çuvalla son kullanıcıya ulaşan bir yakıt; toptancı hacminden çok evin, sobanın, küçük atölyenin ihtiyacı öne çıkıyor.
Öne çıkan ürünFındık Kabuğu
Birincil kullanımBiyokütle Yakıt
Sevkiyat kapsamı8 ilçeye tır ile
Zonguldak'ın kimliği kömürle yazıldı: Uzun Mehmet'in bulduğu taşkömürü, yer altı madenciliğini yüzyıllardır ilin bel kemiği yaptı. Karadeniz Ereğli'de Erdemir'in demir-çelik tesisleri bu ağır sanayi mirasını bugüne taşıyor, aynı ilçe aynı zamanda ilin fındık ağırlık merkezi. Dağlık ve ormanlık arazi tarımı sınırlarken, kıyı şeridi -özellikle Alaplı ve Ereğli- fındık bahçeleriyle bambaşka bir yüz gösteriyor. İç kesimde Çaycuma, Devrek ve Gökçebey'de kış daha uzun ve sert geçiyor, soba-kazan kullanımı sahilden daha yaygın. Merkez, Kilimli ve Kozlu'nun oluşturduğu maden-şehir hattında ise fındık bahçesi neredeyse yok; kabuk burada üretilen değil, komşu ilçelerden gelip tüketilen bir yakıt.
Fındık hasadı bitince ortaya çıkan kabuk, özellikle Alaplı ve Ereğli çevresinde bolca birikiyor; nemli Karadeniz havasında doğru kurutulmazsa geç tutuşup bacayı kurumlandırıyor, kuru tutulduğunda ise soba ve küçük kazanlarda uzun sezon boyunca güvenilir bir yakıt oluyor.
Karadeniz Ereğli'deki ağır sanayi tesislerinde metal yüzey temizleme ve kaplama sökme gibi işler kum veya metal aşındırıcıya göre daha yumuşak bir malzeme ister; ceviz kabuğundan üretilen granül bu ihtiyaca uygun düşüyor.
Bölgede zaten bol miktarda bulunan fındık kabuğu karbonize edildiğinde dumanı ve kokusu azalan, daha temiz yanan bir mangal kömürüne dönüşüyor.
Zonguldak için ürün profili
Bu ilde 10 üründen 1 tanesi birincil, 2 tanesi ikincil kullanımda; kalan ürünler bu ilde tipik değil ama yine de tır ile gönderilir.
ÜrünDurumNot
Fındık KabuğuBirincilAlaplı ve Ereğli'nin fındık bahçeleri ülke genelinde adından söz ettiriyor; bu da Zonguldak'a düzenli ve bol bir kabuk kaynağı sağlıyor.
Ceviz KabuğuİkincilBahçelerde cevize de rastlanır; kabuğu hem yakıtta hem de metal yüzeyi kum yerine daha yumuşak temizleyen aşındırıcı granül yapımında kullanılıyor.
Fındık Kabuğu KömürüİkincilBölgede fındık kabuğu bol olduğu için bir kısmı karbonize edilerek daha temiz yanan mangal kömürüne dönüştürülüyor.
Badem KabuğuBu ilde tipik değilBadem, Zonguldak'ın nemli Karadeniz ikliminde yetişen bir meyve değil; ildeki kabuk kaynağı bademden değil fındık ve cevizden geliyor.
Kayısı Çekirdeği KabuğuBu ilde tipik değilKayısı bahçeciliği daha çok Malatya ve çevresinin işi; Zonguldak'ın dağlık ve nemli arazisi bu meyveye uygun değil.
Fıstık KabuğuBu ilde tipik değilAntep fıstığı sıcak ve kurak bir iklim ister; Karadeniz'in yağışlı havası Zonguldak'ta fıstık bahçesine yer bırakmıyor.
Şeftali Çekirdeği KabuğuBu ilde tipik değilŞeftali bahçeciliği ilde yaygın değil; meyve bahçeleri daha çok fındık ve cevize ayrılmış durumda.
Pirinç Kabuğu (Çeltik Kavuzu)Bu ilde tipik değilÇeltik tarımı düz ve sulak ovaları ister; Zonguldak'ın dağlık, ormanlık arazisinde çeltik yetişmiyor, dolayısıyla pirinç kabuğu da ilin kendi ürünü değil.
Yer Fıstığı KabuğuBu ilde tipik değilZonguldak'ın ormanlık ve dar tarım arazisinde yer fıstığına yer yoktur; kabuk ilde ancak dışarıdan getirilen bir malzeme olarak bulunur.
Şeker Pancarı KüspesiBu ilde tipik değilŞeker pancarı geniş ve düz tarlalara ihtiyaç duyar; Zonguldak'ın engebeli, ormanlık topografyası bu tür tarla tarımına pek elverişli değil.
Zonguldak ilçeleri
Zonguldak'ın sekiz ilçesinde kabuğun rolü aynı değil: Karadeniz Ereğli ve Alaplı fındığın kaynaklandığı kıyı hattı, Çaycuma, Devrek ve Gökçebey iç kesimin daha sert kışını soba-kazanla geçiren tarafı, Merkez, Kilimli ve Kozlu ise fındık bahçesinden çok maden ve şehir hayatının şekillendirdiği, kabuğun üretilmeden tüketildiği bir hat. Aşağıdaki bölümlerde bu dört farklı profil ayrı ayrı anlatılıyor.
Karadeniz Ereğli: hem fındığın hem sanayinin ilçesi
Zonguldak'ın sekiz ilçesi arasında fındık üretiminde en önde olanı Karadeniz Ereğli (TÜİK 2024, yaklaşık 16,8 bin ton); ilin toplam üretiminin büyük bölümü tek başına bu ilçeden çıkıyor. Hasat mevsiminde kırılan fındığın kabuğu da doğal olarak burada birikiyor, sahildeki köylerden ilçe merkezine kadar tanıdık bir yakıt kalemi haline geliyor.
Aynı ilçe aynı zamanda Erdemir'in demir-çelik tesisleriyle anılan bir sanayi kenti; fındık bahçeleri ile fabrika bacaları birbirine yakın mesafede duruyor. Bu iki kimlik Karadeniz Ereğli'yi ilin en katmanlı ilçesi yapıyor — bir yanda bahçeden çıkan kabuk, öte yanda ağır sanayinin günlük işleyişi.
Kışın kabuk burada da soba ve küçük kazanın gözdesi; Karadeniz'in nemli havasında hasat sonrası toplanan kabuğun kapalı ve havadar bir yerde kurutulması gerekiyor, aksi halde geç tutuşup bacayı kurumlandırıyor. Kuru tutulan kabuk ise az kül bırakarak uzun bir kış boyunca güvenilir bir yakıt oluyor.
Alaplı: Düzce'ye bakan bahçe yoğunluğu
Alaplı, Zonguldak'ın Düzce sınırına yakın ilçesi; bu konum ilçenin fındık bahçesi yoğunluğuna da yansıyor, Zonguldak-Düzce hattının fındık kuşağı buradan kesintisiz devam ediyor. Hasat sonrası kabuk, komşu Düzce'deki bahçelerle benzer bir düzende toplanıp kışlık yakıta ayrılıyor.
İlçede kabuk soba ve küçük kazan dışında bahçeye geri de seriliyor; kabuğun toprağa karışması, yıllardır bahçe sahiplerinin bildiği bir alışkanlık.
Çaycuma, Devrek ve Gökçebey: iç kesimin daha sert kışı
Sahilden içeri girip Çaycuma, Devrek ve Gökçebey'e gelindiğinde iklim değişiyor; kış burada kıyıya göre daha uzun ve daha soğuk geçiyor. Fındık bahçesi kıyı kadar yoğun olmasa da bu üç ilçede soba ve kazanla ısınma günlük yaşamın değişmez bir parçası, kabuk da odunla birlikte en çok başvurulan yakıtlardan biri.
Devrek'in ormanlık dokusu ve baston zanaatıyla bilinen kimliği, kabuğun burada odun kadar tanıdık bir tamamlayıcı yakıt olarak kullanılmasını da açıklıyor; Çaycuma ve Gökçebey'in kırsal köylerinde de aynı düzen sürüyor.
Merkez, Kilimli ve Kozlu: maden ve şehir hattı
Merkez, Kilimli ve Kozlu, Zonguldak'ın kömür madenciliği ile özdeşleşmiş şehir hattı; bu üç ilçede fındık bahçesi sınırlı, tarımdan çok kentsel yerleşim ve maden işçiliği ağır basıyor.
Kabuk burada üretimden çok tüketim tarafında: ilçe merkezlerindeki evler ve küçük işletmeler kışın soba ve kazan yakıtı olarak kabuğa ihtiyaç duyuyor, ama kaynağı kendi bahçelerinden değil Ereğli ve Alaplı gibi komşu ilçelerden geliyor.
Kabukçu olarak Zonguldak iline bağlı 8 ilçenin tümüne tır ile sevkiyat yapıyoruz:
Alaplı
Çaycuma
Devrek
Ereğli
Gökçebey
Kilimli
Kozlu
Merkez
Bilgi soruları
Fındık kabuğu neden iyi bir yakıt sayılır?
Kuru tutulduğunda az kül bırakıp uzun süre yanıyor; nemli kaldığında ise geç tutuşuyor ve bacayı kurumlandırıyor. Hasat sonrası doğru kurutma bu yüzden önem taşıyor.
Ceviz kabuğu sanayide ne işe yarıyor?
Öğütülüp granül haline getirilen ceviz kabuğu, kum veya metal aşındırıcılara göre daha yumuşak bir malzeme; metal yüzeyleri çizmeden temizlemek veya kaplama sökmek için tercih ediliyor.
Fındık kabuğu kömürü ham kabuktan farklı mı?
Evet; karbonize edilen kabuk daha az duman ve koku çıkarıyor, bu sayede mangal gibi kapalı veya yarı açık alanlarda kullanımı daha kolaylaşıyor.
Dönem gözlemi: Zonguldak
Fındık kabuğu ton fiyatı Zonguldak'a yapılan teslimlerde 2026'nın ikinci çeyreği içinde 6.000–6.400 TL seviyelerinde seyretti.
Sevkiyat tarafında Zonguldak, Doğu Karadeniz kırım hattına ara mesafededir.
Zonguldak tarafında 2026 ikinci çeyrekteki kilogramda 6,00–6,40 TL eder. Zonguldak yüklemelerinde parti büyüklüğü bu aralığı aşağı çekebilir.
